YENİDOĞAN BEBEK BESLENMESİ

Yenidoğan bebeğe verilecek en iyi besin kendi annesinin sütüdür.
Anne sütü, en az ilk 4-6 ay boyunca bebeğin gelişiminde gerekli olan biyolojik ve psikolojik
tüm gereksinimlerini karşılar. Emzirme sadece bebeğin süt ile beslenmesi olmayıp, ruhsal
ve sosyal yönleri de olan kültürel bir olgudur.
Bebek doğduktan sonraki ilk bir saat içinde canlı, aktif ve uyanıktır. Bu doğum sonu ilk
dönemde (doğumun ilk hiperaktif döneminde), bebek hareketlidir ve gastrointestinal
sistemi çalışmaktadır. Bu dönemde anne memesinin tutturulması yararlıdır. Kısaca, bebek
doğduktan yarım saat sonra mümkünse anne bebeğine meme vermelidir. Bebeğin meme
tutması ile, prolaktin ve oksitosin hormonunun salınımı olacaktır. Bu hormonların etkisi ile
memeye süt gelimi ve süt salgılanması uyarılmış olmaktadır. Aynı zamanda uterus
kasılacak ve en önemli doğum sonu sorunu olan anne kanamaları üzerine etkisi olacaktır.
Bu şekilde çift yönlü yarar gözlenecektir. Ayrıca, memeden süt sağıldıkça, yeni süt yapımı
olacaktır.
Gebelikte anneye emzirme ve anne sütü konusunda eğitim yapılmalıdır. Anne memesinin
bakımı, özellikle doğuma yakın dönemde ihmal edilmemelidir.
Teorik ve pratik olarak anne sütünün yetmezliği söz konusu değildir. Ancak uygulamalarda
yapılacak hatalar sonuçta sütün yapımını azaltabilir. Anne sütü bir defa kesildikten sonra
yeniden yapılmadığından geri dönüşmümkün değildir. Her sağlıklıbebek emmesini bilerek
dünyaya gelir
:
- Emzirme işlemine geçmeden önce, evde acil yapılacak işleri tamamlamak gerekir.
Örneğin; ateşte yemek olmamalı, özellikle tuvalete gidip mesaneyi boşaltmalıdır.
- Emzirmeden önce eller sabunlu su ile yıkanmalıdır.
- Anne rahat pozisyonda oturmalıdır. Sandalyeler emzirmek için yeterince uygun değildir.
- Meme başı kaynamış ılık suyla veya % 5 lik karbonatlı su ile silinmelidir. Meme başının
dışarıya doğru çıkık olması için meme ucu iki parmakla tutup masaj yapmalıdır.
- Bebeğin burnunun açık olup olmadığı kontrol edilmelidir. Meme başı hafifçe bastırılarak
burun açık tutulmalıdır.
- Bebeğin altı temiz olmalıdır. Bebeğin emmesini engelleyebilecek nedenler ortadan
kaldırılmalıdır.
- Emzirme bittikten sonra bebek dik olarak anne omuzuna yatırılmalı ve sırtına hafif masaj
yapılarak gazıçıkarılmalıdır. Bir defa geğirdikten sonra tüm gazın çıktığısanılmamalıdır. Bu
nedenle yatağa yatırıldıktan sonra da, sağ yanına veya yüzükoyun yatırılmalıdır.
- Her beslenmede her iki memede boşaltılmalıdır. Devamlı olarak 10-15 dakika emme bile
bir memeyi boşaltmaya yetecek süredir. Eğer bebek, prematüre (erken doğmuş)
bebeklerde olduğu gibi bu sürede boşaltamıyorsa, meme tutmasıiyi olabilir ancak sütü ağız
içine çekmesi (aspirasyonu) yetersizdir. Bu durumda mutlak müdahale etmek gereklidir.
Kalan süt sağılarak boşaltılmalıdır. Memede kalacak süt, daha sonra gelecek süt oranını
azaltacaktır. Sağılan süt ayrıca bebeğe verilir.
Annenin psikolojik durumu süt salgısınıetkiler. Yorgunluk süt salgısınıazaltır. Süt yapımını
arttıran belirli bir besin veya ilaç yoktur. Ancak annenin susuz kalmaması ve psikolojik
durumu önemlidir. Bu açıdan sulu gıdaların yararı olabilir.
Emziren anne alacağıilaçlara dikkat etmelidir. Süt ile bu ilaçlar bebeğe geçebilir. Anne sütü
vazgeçemediğimiz bir gıda olduğundan, süte geçen ilacın bebeğe zararı olup olmadığı
incelenerek, süt verilmesi veya verilmemesine karar verilir. Süt vermeme kararı genellikle
geçici tutulmaya çalışılarak bu arada anne memesinin boşaltılmasına çalışılır.
Eğer anne sütü tüm uğraşılara karşın verilemiyorsa, anne sütüne adapte edilmeye çalışılan
endüstriyel mamalar verilir. İnek sütü verilmek zorunda kalınmaktaysa, bebeğin ayına göre
süt yarı yarıya veya 2/3 oranında sulandırılır ve %5 şeker eklenir
Bebek yeni doğduğunda mama için her ağladığında, ortalama günde 8-12 kez emzirilir.
Takiben, günde 6-8 kez süt anne sütü verilir.